ਆਪਣੇ ਲਾਪਤਾ ਵਾਰਡਾਂ ਦੀ ਸਥਿਤੀ ਦਾ ਪਤਾ ਲਗਾਉਣ ਲਈ ਉਸ ਦੇਸ਼ ਦਾ ਦੌਰਾ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਲੋਕਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਰੂਸ ਵਿੱਚ 14 ਲਾਪਤਾ ਵਿਅਕਤੀਆਂ ਵਿੱਚੋਂ 10 ਦੀ ਮੌਤ ਰੂਸ-ਯੂਕਰੇਨ ਸਰਹੱਦ ‘ਤੇ ਝਗੜੇ ਵਿੱਚ ਹੋਈ ਹੈ। ਜ਼ਿਕਰਯੋਗ ਹੈ ਕਿ ਸੰਸਦ ਦੇ ਮਾਨਸੂਨ ਸੈਸ਼ਨ ਦੌਰਾਨ ਵਿਦੇਸ਼ ਮੰਤਰਾਲੇ (MEA) ਨੇ ਰੂਸ ‘ਚ ਅਧਿਕਾਰਤ ਤੌਰ ‘ਤੇ 14 ਭਾਰਤੀ ਲਾਪਤਾ ਹੋਣ ਦੀ ਪੁਸ਼ਟੀ ਕੀਤੀ ਸੀ।
ਫਗਵਾੜਾ ਤੋਂ ਲਾਪਤਾ ਮਨਦੀਪ ਕੁਮਾਰ ਦੇ ਭਰਾ ਜਗਦੀਪ ਕੁਮਾਰ, ਯੂਪੀ ਦੇ ਆਜ਼ਮਗੜ੍ਹ ਤੋਂ ਲਾਪਤਾ ਪ੍ਰਬੋਧ ਕੁਮਾਰ ਅਤੇ ਅਜ਼ਹਰੂਦੀਨ ਦੇ ਰਿਸ਼ਤੇਦਾਰਾਂ ਨਾਲ ਇਸ ਸਾਲ ਅਪ੍ਰੈਲ ਵਿੱਚ ਨਵੀਂ ਦਿੱਲੀ ਤੋਂ ਮਾਸਕੋ ਲਈ ਫਲਾਈਟ ਲੈ ਕੇ ਗਏ ਸਨ। ਉਹ ਨਿਰਾਸ਼ ਹੋ ਕੇ ਪਰਤ ਆਏ ਹਨ।
ਆਪਣੀ ਵਾਪਸੀ ‘ਤੇ, ਜਗਦੀਪ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਲਾਪਤਾ ਨੌਜਵਾਨਾਂ ਬਾਰੇ ਫੌਜ ਦੇ ਭਰਤੀ ਕੇਂਦਰਾਂ, ਮਿਲਟਰੀ ਬੇਸ ਕੈਂਪਾਂ ਅਤੇ ਸਥਾਨਕ ਪ੍ਰਸ਼ਾਸਨਿਕ ਦਫਤਰਾਂ ਤੋਂ ਜਾਣਕਾਰੀ ਇਕੱਠੀ ਕੀਤੀ। “ਦਸ ਲਾਪਤਾ ਨੌਜਵਾਨ ਮਰ ਚੁੱਕੇ ਹਨ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਛੇ ਦੀਆਂ ਲਾਸ਼ਾਂ ਨੂੰ ਪਛਾਣ ਲਈ ਰੋਸਟੋਵ-ਆਨ-ਡੌਨ ਹਸਪਤਾਲ ਵਿੱਚ ਰੱਖਿਆ ਗਿਆ ਹੈ,” ਉਸਨੇ ਦਾਅਵਾ ਕੀਤਾ।
ਲਾਪਤਾ ਹੋਏ 14 ਨੌਜਵਾਨਾਂ ਵਿੱਚ ਉੱਤਰ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਦੇ ਆਜ਼ਮਗੜ੍ਹ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ 9, ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਫਗਵਾੜਾ, ਅੰਮ੍ਰਿਤਸਰ ਅਤੇ ਮਲੇਰਕੋਟਲਾ ਦੇ ਤਿੰਨ ਅਤੇ ਮਹਾਰਾਸ਼ਟਰ ਅਤੇ ਜੰਮੂ-ਕਸ਼ਮੀਰ ਦੇ ਇੱਕ-ਇੱਕ ਨੌਜਵਾਨ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਪਰਿਵਾਰ ਵਾਲੇ ਪਿਛਲੇ 18 ਮਹੀਨਿਆਂ ਤੋਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਰਿਸ਼ਤੇਦਾਰਾਂ ਦੇ ਜ਼ਿੰਦਾ ਹੋਣ ਦੀ ਜਾਣਕਾਰੀ ਲੈਣ ਲਈ ਥੰਮ ਤੋਂ ਦੂਜੇ ਪਾਸੇ ਭੱਜ ਰਹੇ ਹਨ।
ਜਗਦੀਪ ਨੇ ਰਾਜ ਸਭਾ ਮੈਂਬਰ ਬਲਬੀਰ ਸਿੰਘ ਸੀਚੇਵਾਲ ਨਾਲ ਮੁਲਾਕਾਤ ਕੀਤੀ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਯਾਤਰਾ ਦੀ ਸਹੂਲਤ ਦਿੱਤੀ ਸੀ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਰੂਸੀ ਫੌਜ ਦੇ 10 ਮਰਨ ਵਾਲਿਆਂ ਵਿੱਚ ਅੰਮ੍ਰਿਤਸਰ ਦੇ ਤੇਜਪਾਲ ਸਿੰਘ, ਲਖਨਊ ਦੇ ਅਰਵਿੰਦ ਕੁਮਾਰ, ਯੂਪੀ ਦੇ ਧੀਰੇਂਦਰ ਕੁਮਾਰ, ਵਿਨੋਦ ਯਾਦਵ, ਯੋਗੇਂਦਰ ਯਾਦਵ ਅਤੇ ਪੰਜ ਹੋਰ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ। ਚਾਰ ਲਾਪਤਾ ਭਾਰਤੀ ਦੀਪਕ, ਹੁਮੇਸ਼ਵਰ ਪ੍ਰਸ਼ਾਦ, ਅਜ਼ਹਰੂਦੀਨ ਖਾਨ ਅਤੇ ਰਾਮ ਚੰਦਰ ਹਨ, ਸਾਰੇ ਆਜ਼ਮਗੜ੍ਹ ਦੇ ਰਹਿਣ ਵਾਲੇ ਹਨ।
ਜਗਦੀਪ ਅਨੁਸਾਰ ਪਿਛਲੇ ਸਾਲ 3 ਮਾਰਚ ਨੂੰ ਉਸ ਦੀ ਮਨਦੀਪ ਨਾਲ ਆਖਰੀ ਵਾਰ ਗੱਲ ਹੋਈ ਸੀ। “ਉਸਨੇ ਸਾਨੂੰ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਉਸਨੂੰ ਰੂਸੀ ਫੌਜੀ ਸੇਵਾ ਵਿੱਚ ਜ਼ਬਰਦਸਤੀ ਭਰਤੀ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ ਅਤੇ ਯੁੱਧ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਭੇਜਿਆ ਗਿਆ ਸੀ। ਉਦੋਂ ਤੋਂ, ਉਸ ਵੱਲੋਂ ਕੋਈ ਗੱਲ ਨਹੀਂ ਕੀਤੀ ਗਈ ਹੈ। ਬਚੇ ਹੋਏ ਵਿਅਕਤੀਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ, ਰਾਕੇਸ਼ ਯਾਦਵ, ਜੋ ਪੰਜ ਹੋਰ ਨੌਜਵਾਨਾਂ ਨਾਲ ਭਾਰਤ ਪਰਤਿਆ ਸੀ, ਮੇਰੇ ਭਰਾ ਨਾਲ ਸੀ। ਉਸਨੇ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਮਨਦੀਪ ਇੱਕ ਗੋਲੀਬਾਰੀ ਦੌਰਾਨ ਜ਼ਖਮੀ ਹੋ ਗਿਆ ਸੀ।”
ਇਸ ਦੌਰਾਨ ਸੀਚੇਵਾਲ ਨੇ ਕੇਂਦਰ ਸਰਕਾਰ ਨੂੰ ਅਪੀਲ ਕੀਤੀ ਕਿ ਉਹ ਰੂਸੀ ਫੌਜ ਵਿੱਚ ਭਾਰਤੀਆਂ ਦੀ ਭਰਤੀ ਨੂੰ ਰੋਕਣ ਲਈ ਕੰਮ ਕਰੇ। ਵਿਦੇਸ਼ ਮੰਤਰੀ ਨੂੰ ਲਿਖੇ ਪੱਤਰ ਦਾ ਹਵਾਲਾ ਦਿੰਦੇ ਹੋਏ ਉਨ੍ਹਾਂ ਕਿਹਾ ਕਿ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਰੂਸੀ ਫੌਜ ਵਿੱਚ ਮਾਰੇ ਗਏ ਭਾਰਤੀਆਂ ਦੀਆਂ ਲਾਸ਼ਾਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਪਰਿਵਾਰਾਂ ਨੂੰ ਭੇਜਣ ਦੀ ਬੇਨਤੀ ਕੀਤੀ ਹੈ ਤਾਂ ਜੋ ਉਹ ਆਪਣੀਆਂ ਪਰੰਪਰਾਵਾਂ ਅਨੁਸਾਰ ਅੰਤਿਮ ਸੰਸਕਾਰ ਕਰ ਸਕਣ।
ਪਿਛਲੇ ਸਾਲ 9 ਜੂਨ ਨੂੰ ਰੂਸੀ ਦੂਤਘਰ ਨੇ ਤੇਜਪਾਲ ਦੇ ਪਰਿਵਾਰ ਨੂੰ ਸੂਚਿਤ ਕੀਤਾ ਸੀ ਕਿ ਉਸ ਦੀ 12 ਮਾਰਚ ਨੂੰ ਮੌਤ ਹੋ ਗਈ ਸੀ।ਦੂਤਘਰ ਨੇ ਪਛਾਣ ਲਈ ਉਸ ਦੀ ਮਾਂ ਦੇ ਡੀਐਨਏ ਨਮੂਨੇ ਦੀ ਮੰਗ ਕੀਤੀ ਸੀ।
ਜਦੋਂ ਤੋਂ ਤੇਜਪਾਲ ਨੂੰ ਕਾਰਵਾਈ ਵਿੱਚ ਮ੍ਰਿਤਕ ਘੋਸ਼ਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ, ਰੂਸ ਨੇ ਉਸਦੇ ਪਰਿਵਾਰ ਨੂੰ ਸਥਾਈ ਨਿਵਾਸ ਦਰਜੇ ਦੀ ਪੇਸ਼ਕਸ਼ ਕੀਤੀ ਹੈ, ਨਾਲ ਹੀ ਇੱਕ ਮਹੀਨਾਵਾਰ ਸਹਾਇਤਾ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕੀਤੀ ਹੈ। ₹20,000 ਤੇਜਪਾਲ ਦੀ ਪਤਨੀ ਪਰਮਿੰਦਰ ਕੌਰ ਨੇ ਕਿਹਾ, “ਮੈਂ ਪਰਮਾਨੈਂਟ ਰੈਜ਼ੀਡੈਂਸੀ ਕੇਸ ਨਾਲ ਸਬੰਧਤ ਰਸਮਾਂ ਪੂਰੀਆਂ ਕਰਨ ਲਈ 22 ਜਨਵਰੀ ਨੂੰ ਰੂਸ ਜਾਵਾਂਗੀ।
ਸੰਸਦ ਦੇ ਮਾਨਸੂਨ ਸੈਸ਼ਨ ਦੌਰਾਨ ਵਿਦੇਸ਼ ਰਾਜ ਮੰਤਰੀ ਕੀਰਤੀ ਵਰਧਨ ਸਿੰਘ ਨੇ ਰਾਜ ਸਭਾ ਮੈਂਬਰ ਬਲਬੀਰ ਸਿੰਘ ਸੀਚੇਵਾਲ ਵੱਲੋਂ ਦਾਇਰ ਇੱਕ ਲਿਖਤੀ ਸਵਾਲ ਦਾ ਜਵਾਬ ਦਿੰਦਿਆਂ ਸਦਨ ਨੂੰ ਦੱਸਿਆ ਸੀ ਕਿ 98 ਰੂਸੀ ਫ਼ੌਜ ਵਿੱਚ ਸੇਵਾ ਕਰਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਵਾਪਸ ਪਰਤੇ ਹਨ। ਤਕਰੀਬਨ 13 ਰੂਸੀ ਸੇਵਾ ਵਿੱਚ ਰਹੇ ਅਤੇ 14 ਹੋਰਾਂ ਨੂੰ ਰੂਸੀ ਅਧਿਕਾਰੀਆਂ ਦੁਆਰਾ ਲਾਪਤਾ ਵਜੋਂ ਸੂਚੀਬੱਧ ਕੀਤਾ ਗਿਆ।
