ਬਚੇ ਹੋਏ ਤੇਲ ਦੇ ਸਿਹਤ ਜੋਖਮ: ਭਾਰਤੀ ਘਰਾਂ ਵਿੱਚ ਰਸੋਈ ਦੀਆਂ ਕੁਝ ਆਦਤਾਂ ਇੰਨੀਆਂ ਆਮ ਹਨ ਕਿ ਲੋਕ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਨੁਕਸਾਨ ਬਾਰੇ ਸੋਚਦੇ ਵੀ ਨਹੀਂ ਹਨ। ਇਹਨਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਬਚੇ ਹੋਏ ਤੇਲ ਦੀ ਮੁੜ ਵਰਤੋਂ ਕਰਨਾ ਹੈ। ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਲੋਕ ਪੈਸੇ ਬਚਾਉਣ ਜਾਂ ਆਦਤ ਤੋਂ ਬਾਹਰ ਹੋਣ ਲਈ ਕੜਾਹੀ ਵਿੱਚ ਬਚਿਆ ਹੋਇਆ ਤੇਲ ਅਗਲੀ ਵਾਰ ਪਕਾਉਣ ਲਈ ਵਰਤ ਲੈਂਦੇ ਹਨ। ਪਰ ਮਾਹਿਰਾਂ ਮੁਤਾਬਕ ਇਸ ਛੋਟੀ ਜਿਹੀ ਗਲਤੀ ਦਾ ਸਿਹਤ ‘ਤੇ ਵੱਡਾ ਅਸਰ ਪੈ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਜਦੋਂ ਕਿਸੇ ਤੇਲ ਨੂੰ ਤੇਜ਼ ਅੱਗ ‘ਤੇ ਵਾਰ-ਵਾਰ ਗਰਮ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਜਾਂ ਉਸ ਵਿਚ ਭੋਜਨ ਨੂੰ ਵਾਰ-ਵਾਰ ਤਲਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਤੇਲ ਆਕਸੀਡਾਈਜ਼ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਜ਼ਹਿਰੀਲੇ ਤੱਤ ਪੈਦਾ ਕਰਨਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰ ਦਿੰਦਾ ਹੈ। ਜਦੋਂ ਇਸ ਤੇਲ ਦੀ ਦੁਬਾਰਾ ਵਰਤੋਂ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ ਤਾਂ ਇਹ ਸਰੀਰ ਲਈ ਨੁਕਸਾਨਦੇਹ ਸਾਬਤ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।
ਇਹ ਸਿਹਤ ਨੂੰ ਬੁਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਕਿਉਂ ਕਰਦਾ ਹੈ?
ਤੇਲ ਨੂੰ ਵਾਰ-ਵਾਰ ਗਰਮ ਕਰਨ ਅਤੇ ਇਸ ਦਾ ਸੇਵਨ ਕਰਨ ਨਾਲ ਸਰੀਰ ਵਿਚ ਫ੍ਰੀ ਰੈਡੀਕਲਸ ਦੀ ਮਾਤਰਾ ਵਧ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਇਸ ਨਾਲ ਕੈਂਸਰ, ਦਿਲ ਦੀ ਬੀਮਾਰੀ ਅਤੇ ਸ਼ੂਗਰ ਵਰਗੀਆਂ ਗੰਭੀਰ ਬੀਮਾਰੀਆਂ ਦਾ ਖਤਰਾ ਵਧ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਲੰਬੇ ਸਮੇਂ ਤੱਕ ਅਜਿਹੇ ਤੇਲ ਦਾ ਸੇਵਨ ਕਰਨ ਨਾਲ ਸਰੀਰ ਦੇ ਅੰਦਰ ਸੋਜ ਅਤੇ ਸੈੱਲਾਂ ਨੂੰ ਨੁਕਸਾਨ ਵੀ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ।
ਬਚੇ ਹੋਏ ਤੇਲ ਨਾਲ ਬਣਿਆ ਭੋਜਨ ਪਚਣ ਲਈ ਭਾਰੀ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਕਾਰਨ ਗੈਸ, ਐਸੀਡਿਟੀ, ਪੇਟ ਦਰਦ ਅਤੇ ਬਦਹਜ਼ਮੀ ਵਰਗੀਆਂ ਸਮੱਸਿਆਵਾਂ ਆਮ ਹੋ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ। ਖਾਸ ਤੌਰ ‘ਤੇ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਲੋਕਾਂ ਦਾ ਪਾਚਨ ਤੰਤਰ ਕਮਜ਼ੋਰ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਇਸ ਤੇਲ ਤੋਂ ਬਣੀਆਂ ਚੀਜ਼ਾਂ ਕਾਰਨ ਜ਼ਿਆਦਾ ਸਮੱਸਿਆਵਾਂ ਦਾ ਸਾਹਮਣਾ ਕਰਨਾ ਪੈ ਸਕਦਾ ਹੈ।
ਦੁਬਾਰਾ ਵਰਤਿਆ ਜਾਣ ਵਾਲਾ ਤੇਲ ਸਰੀਰ ਵਿੱਚ ਖਰਾਬ ਕੋਲੈਸਟ੍ਰੋਲ ਯਾਨੀ ਐਲਡੀਐਲ ਨੂੰ ਵਧਾਉਂਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਕਾਰਨ ਖੂਨ ਦੀਆਂ ਨਾੜੀਆਂ ਵਿਚ ਰੁਕਾਵਟ ਪੈਦਾ ਹੋਣ ਦੀ ਸੰਭਾਵਨਾ ਹੈ ਅਤੇ ਦਿਲ ਦਾ ਦੌਰਾ ਜਾਂ ਸਟ੍ਰੋਕ ਦਾ ਖ਼ਤਰਾ ਵੀ ਵਧ ਸਕਦਾ ਹੈ।
ਅਜਿਹਾ ਤੇਲ ਸਰੀਰ ਦੀ ਪ੍ਰਤੀਰੋਧਕ ਸਮਰੱਥਾ ਨੂੰ ਕਮਜ਼ੋਰ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਸਰੀਰ ਜਲਦੀ ਬਿਮਾਰੀਆਂ ਦਾ ਸ਼ਿਕਾਰ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਬਿਮਾਰੀਆਂ ਨਾਲ ਲੜਨ ਦੀ ਸ਼ਕਤੀ ਘੱਟ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।
ਸਿਹਤ ਨੂੰ ਨੁਕਸਾਨ ਪਹੁੰਚਾਉਣ ਦੇ ਨਾਲ-ਨਾਲ ਬਚਿਆ ਹੋਇਆ ਤੇਲ ਭੋਜਨ ਦਾ ਸਵਾਦ ਵੀ ਵਿਗਾੜਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਨਾਲ ਭੋਜਨ ਵਿੱਚ ਗੰਦੀ ਗੰਧ, ਕੁੜੱਤਣ ਅਤੇ ਅਜੀਬ ਕਿਸਮ ਦਾ ਸੁਆਦ ਆਉਂਦਾ ਹੈ, ਜੋ ਭੋਜਨ ਦੀ ਗੁਣਵੱਤਾ ਨੂੰ ਵਿਗਾੜਦਾ ਹੈ।
ਮਾਹਿਰਾਂ ਦਾ ਮੰਨਣਾ ਹੈ ਕਿ ਜੇਕਰ ਕਿਸੇ ਕਾਰਨ ਤੇਲ ਬਚ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਇਸ ਨੂੰ ਦੁਬਾਰਾ ਵਰਤਣ ਦੀ ਬਜਾਏ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਢੰਗ ਨਾਲ ਸੁੱਟ ਦੇਣਾ ਬਿਹਤਰ ਵਿਕਲਪ ਹੈ।