ਕ੍ਰਿਕਟ
ਭਾਰਤ ‘ਚ ਨਿਊਜ਼ੀਲੈਂਡ ਦੀ ਇਤਿਹਾਸਕ ਵਨਡੇ ਸੀਰੀਜ਼ ਜਿੱਤ, ਰਵਿੰਦਰ ਜਡੇਜਾ ਦੇ ਭਵਿੱਖ ‘ਤੇ ਗਹਿਰੇ ਸਵਾਲ।
ਪਿਛਲੇ 14 ਮਹੀਨਿਆਂ ‘ਚ ਨਿਊਜ਼ੀਲੈਂਡ ਨੇ ਭਾਰਤੀ ਧਰਤੀ ‘ਤੇ ਦੋ ਅਜਿਹੀਆਂ ਹਰਕਤਾਂ ਕੀਤੀਆਂ ਹਨ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਟੀਮ ਇੰਡੀਆ ਦੇ ਸੀਨੀਅਰ ਖਿਡਾਰੀਆਂ ਨੂੰ ਕਟਹਿਰੇ ‘ਚ ਖੜ੍ਹਾ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਹੈ। ਸਾਲ 2024 ‘ਚ ਟੈਸਟ ਕ੍ਰਿਕਟ ‘ਚ 3-0 ਦੀ ਇਤਿਹਾਸਕ ਹਾਰ ਨੇ ਵਿਰਾਟ ਕੋਹਲੀ ਅਤੇ ਰੋਹਿਤ ਸ਼ਰਮਾ ਦੇ ਭਵਿੱਖ ‘ਤੇ ਬਹਿਸ ਨੂੰ ਫਿਰ ਤੋਂ ਜਗਾ ਦਿੱਤਾ ਸੀ ਅਤੇ ਸੱਤ ਮਹੀਨਿਆਂ ਬਾਅਦ ਦੋਵਾਂ ਨੇ ਟੈਸਟ ਕ੍ਰਿਕਟ ਨੂੰ ਅਲਵਿਦਾ ਕਹਿ ਦਿੱਤਾ ਸੀ, ਪ੍ਰਾਪਤ ਜਾਣਕਾਰੀ ਅਨੁਸਾਰ ਇਹ ਸਭ ਹੋਇਆ।
ਹੁਣ ਸਾਲ 2026 ‘ਚ ਨਿਊਜ਼ੀਲੈਂਡ ਨੇ ਪਹਿਲੀ ਵਾਰ ਭਾਰਤ ‘ਚ ਵਨਡੇ ਸੀਰੀਜ਼ ਜਿੱਤ ਕੇ ਭਾਰਤੀ ਕ੍ਰਿਕਟ ਨੂੰ ਇਕ ਵਾਰ ਫਿਰ ਸ਼ੀਸ਼ਾ ਦਿਖਾਇਆ ਹੈ। ਫਰਕ ਸਿਰਫ ਇਹ ਹੈ ਕਿ ਇਸ ਵਾਰ ਚਰਚਾ ਦਾ ਕੇਂਦਰ ਵਿਰਾਟ ਜਾਂ ਰੋਹਿਤ ਨਹੀਂ, ਸਗੋਂ ਰਵਿੰਦਰ ਜਡੇਜਾ ਹਨ। ਜ਼ਿਕਰਯੋਗ ਹੈ ਕਿ ਸਫੇਦ ਗੇਂਦ ਕ੍ਰਿਕਟ ‘ਚ ਜਡੇਜਾ ਦਾ ਭਵਿੱਖ ਲੰਬੇ ਸਮੇਂ ਤੋਂ ਬਦਲਾਅ ਦੇ ਦੌਰ ‘ਚ ਚਰਚਾ ‘ਚ ਦੱਬਿਆ ਹੋਇਆ ਸੀ ਪਰ ਹੁਣ ਇਹ ਸਵਾਲ ਸਾਹਮਣੇ ਆ ਗਿਆ ਹੈ।
ਦਰਅਸਲ, ਇਹ ਪੂਰੀ ਬਹਿਸ ਰਸਮੀ ਤੌਰ ‘ਤੇ ਪਿਛਲੇ ਸਾਲ ਅਕਤੂਬਰ ‘ਚ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਈ ਸੀ, ਜਦੋਂ ਆਸਟ੍ਰੇਲੀਆ ਦੌਰੇ ਲਈ ਐਲਾਨੀ ਗਈ ਵਨਡੇ ਟੀਮ ‘ਚ ਜਡੇਜਾ ਦਾ ਨਾਂ ਨਹੀਂ ਸੀ। ਉਸ ਸਮੇਂ ਇਹ ਸਵਾਲ ਉੱਠਿਆ ਸੀ ਕਿ ਕੀ ਚੋਣਕਰਤਾ ਜਡੇਜਾ ਤੋਂ ਅੱਗੇ ਵਧ ਗਏ ਹਨ ਅਤੇ ਕੀ ਹੁਣ 2027 ਵਿਸ਼ਵ ਕੱਪ ਦੀਆਂ ਯੋਜਨਾਵਾਂ ਵਿਚ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਜਗ੍ਹਾ ਨਹੀਂ ਹੈ। ਹਾਲਾਂਕਿ ਉਸ ਸਮੇਂ ਭਾਰਤ ਦੇ ਮੁੱਖ ਚੋਣਕਾਰ ਅਜੀਤ ਅਗਰਕਰ ਨੇ ਇਨ੍ਹਾਂ ਅਟਕਲਾਂ ਨੂੰ ਸਿਰੇ ਤੋਂ ਖਾਰਜ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਸੀ ਅਤੇ ਸਪੱਸ਼ਟ ਕਿਹਾ ਸੀ ਕਿ ਜਡੇਜਾ ਅਜੇ ਵੀ ਟੀਮ ਦੀਆਂ ਯੋਜਨਾਵਾਂ ਦਾ ਹਿੱਸਾ ਹਨ।
ਕੁਝ ਦਿਨਾਂ ਬਾਅਦ ਜਡੇਜਾ ਨੇ ਵੀ ਆਪਣੇ ਇਰਾਦੇ ਸਪੱਸ਼ਟ ਕਰ ਦਿੱਤੇ। ਉਸ ਨੇ ਕਿਹਾ ਸੀ ਕਿ ਜਦੋਂ ਵੀ ਉਸ ਨੂੰ ਮੌਕਾ ਮਿਲੇਗਾ, ਉਹ ਹਮੇਸ਼ਾ ਦੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਆਪਣਾ ਸਰਵੋਤਮ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ ਕਰਨ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕਰੇਗਾ ਅਤੇ ਜੇਕਰ ਉਸ ਨੂੰ ਵਿਸ਼ਵ ਕੱਪ ਤੱਕ ਮੌਕੇ ਮਿਲੇ ਅਤੇ ਚੰਗਾ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ ਕੀਤਾ ਤਾਂ ਇਹ ਭਾਰਤੀ ਕ੍ਰਿਕਟ ਲਈ ਬਿਹਤਰ ਹੋਵੇਗਾ।
ਜਡੇਜਾ ਨੇ ਨਵੰਬਰ ਵਿੱਚ ਓਡੀਆਈ ਟੀਮ ਵਿੱਚ ਵਾਪਸੀ ਕੀਤੀ ਸੀ, ਜਦੋਂ ਅਕਸ਼ਰ ਪਟੇਲ ਨੂੰ ਦੱਖਣੀ ਅਫਰੀਕਾ ਖ਼ਿਲਾਫ਼ ਘਰੇਲੂ ਲੜੀ ਵਿੱਚ ਆਰਾਮ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਉਸ ਸਮੇਂ ਜਡੇਜਾ ਹੀ ਭਾਰਤ ਦੇ ਕੋਲ ਉਪਲਬਧ ਖੱਬੇ ਹੱਥ ਦਾ ਸਪਿਨ ਆਲਰਾਊਂਡਰ ਸੀ। ਚੈਂਪੀਅਨਸ ਟਰਾਫੀ ‘ਚ ਉਸ ਦਾ ਪਿਛਲਾ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ ਵੀ ਵਧੀਆ ਰਿਹਾ ਸੀ, ਜਿੱਥੇ ਉਸ ਨੇ ਆਰਥਿਕ ਤੌਰ ‘ਤੇ ਗੇਂਦਬਾਜ਼ੀ ਕੀਤੀ ਸੀ।
ਪਰ ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਦੇ ਅੰਕੜੇ ਜਡੇਜਾ ਦੇ ਹੱਕ ਵਿੱਚ ਨਹੀਂ ਗਏ ਹਨ। ਭਾਰਤ ਦੀ ਇੱਕ ਰੋਜ਼ਾ ਟੀਮ ਵਿੱਚ ਜਡੇਜਾ ਦੀ ਭੂਮਿਕਾ ਅਕਸਰ ਹੇਠਲੇ ਕ੍ਰਮ ਵਿੱਚ ਤੇਜ਼ ਦੌੜਾਂ ਬਣਾਉਣ ਅਤੇ ਪਾਰੀ ਨੂੰ ਖਤਮ ਕਰਨ ਦੀ ਰਹੀ ਹੈ, ਪਰ ਹਾਲ ਹੀ ਦੇ ਮੈਚਾਂ ਵਿੱਚ ਉਹ ਡੈਥ ਓਵਰਾਂ ਵਿੱਚ ਲੈਅ ਲੱਭਣ ਵਿੱਚ ਅਸਫਲ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਰਾਏਪੁਰ ‘ਚ ਦੱਖਣੀ ਅਫਰੀਕਾ ਖਿਲਾਫ ਖੇਡਿਆ ਗਿਆ ਮੈਚ ਹੋਵੇ ਜਾਂ ਨਿਊਜ਼ੀਲੈਂਡ ਖਿਲਾਫ ਦੂਜਾ ਵਨਡੇ, ਜਡੇਜਾ ਦੀ ਧੀਮੀ ਪਾਰੀ ਨੇ ਦੂਜੇ ਬੱਲੇਬਾਜ਼ਾਂ ‘ਤੇ ਵਾਧੂ ਦਬਾਅ ਪਾਇਆ।
ਗੇਂਦਬਾਜ਼ੀ ਦੇ ਮੋਰਚੇ ‘ਤੇ ਵੀ ਸਥਿਤੀ ਉਤਸ਼ਾਹਜਨਕ ਨਹੀਂ ਰਹੀ ਹੈ। 2023 ਵਿਸ਼ਵ ਕੱਪ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਉਸ ਦੀ ਵਿਕਟ ਲੈਣ ਦੀ ਰਫ਼ਤਾਰ ਹੌਲੀ ਹੋ ਗਈ ਹੈ ਅਤੇ ਉਸ ਦੀ ਹਾਲੀਆ ਵਾਪਸੀ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਲੰਬੇ ਸਪੈੱਲ ਕਰਨ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ, ਉਹ ਸਫਲ ਨਹੀਂ ਹੋਇਆ ਹੈ। ਇਹ ਪਹਿਲੂ ਟੀਮ ਪ੍ਰਬੰਧਨ ਲਈ ਵਧੇਰੇ ਚਿੰਤਾ ਦਾ ਵਿਸ਼ਾ ਬਣਦਾ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ।
ਹੁਣ ਜੇਕਰ ਅੱਗੇ ਦੀ ਤਸਵੀਰ ‘ਤੇ ਨਜ਼ਰ ਮਾਰੀਏ ਤਾਂ ਭਾਰਤ ਨੂੰ ਜੁਲਾਈ ‘ਚ ਇੰਗਲੈਂਡ ਦੌਰੇ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਕੋਈ ਵਨਡੇ ਨਹੀਂ ਖੇਡਣਾ ਪਵੇਗਾ। ਮੰਨਿਆ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ ਕਿ ਉਦੋਂ ਤੱਕ ਟੀਮ ਪ੍ਰਬੰਧਨ ਟੀ-20 ਵਿਸ਼ਵ ਕੱਪ ਤੋਂ ਧਿਆਨ ਹਟਾ ਕੇ 50 ਓਵਰਾਂ ਦੀ ਤਿਆਰੀ ‘ਤੇ ਧਿਆਨ ਕੇਂਦਰਿਤ ਕਰ ਲਵੇਗਾ। ਅਜਿਹੇ ‘ਚ ਇਹ ਤੈਅ ਹੈ ਕਿ ਚੋਣਕਾਰ ਸੀਮਤ ਵਿਕਲਪਾਂ ‘ਚੋਂ ਖੱਬੇ ਹੱਥ ਦੇ ਸਪਿਨ ਆਲਰਾਊਂਡਰ ਨੂੰ ਚੁਣਨਾ ਚਾਹੁਣਗੇ।
ਅਕਸ਼ਰ ਪਟੇਲ ਅਤੇ ਵਾਸ਼ਿੰਗਟਨ ਸੁੰਦਰ ਵਰਗੇ ਖਿਡਾਰੀ ਇਸ ਦੌੜ ਵਿਚ ਜਡੇਜਾ ਨੂੰ ਸਖ਼ਤ ਟੱਕਰ ਦੇ ਰਹੇ ਹਨ। ਬੱਲੇ ਨਾਲ ਅਕਸ਼ਰ ਦੀ ਸਟ੍ਰਾਈਕ ਰੇਟ ਔਸਤ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ ਪਰ ਗੇਂਦ ਨਾਲ ਉਸ ਦਾ ਯੋਗਦਾਨ ਜ਼ਿਆਦਾ ਪ੍ਰਭਾਵਸ਼ਾਲੀ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਵਾਸ਼ਿੰਗਟਨ ਸੁੰਦਰ ਨੂੰ ਵੀ ਜਦੋਂ ਵੀ ਮੌਕਾ ਮਿਲਦਾ ਹੈ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਲਾਭਦਾਇਕ ਸਾਬਤ ਕਰ ਰਿਹਾ ਹੈ।
ਇਸ ਸਭ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਹਾਰਦਿਕ ਪੰਡਯਾ ਦੀ ਵਾਪਸੀ, ਕੇਐੱਲ ਰਾਹੁਲ ਦੀ ਲਗਾਤਾਰਤਾ ਅਤੇ ਹੇਠਲੇ ਕ੍ਰਮ ‘ਚ ਹਰਸ਼ਿਤ ਰਾਣਾ ਵਰਗੇ ਖਿਡਾਰੀਆਂ ਦਾ ਉਭਰਨਾ ਜਡੇਜਾ ਲਈ ਵੱਡੀ ਸਮੱਸਿਆ ਹੈ। ਅਜਿਹੇ ‘ਚ ਇਸ ਸੰਭਾਵਨਾ ਨੂੰ ਨਜ਼ਰਅੰਦਾਜ਼ ਨਹੀਂ ਕੀਤਾ ਜਾ ਸਕਦਾ ਕਿ ਜਡੇਜਾ ਨੇ ਆਪਣਾ ਆਖਰੀ ਵਨਡੇ ਮੈਚ ਖੇਡਿਆ ਹੋਵੇਗਾ, ਇਹ ਚਰਚਾ ਹੁਣ ਕ੍ਰਿਕਟ ਹਲਕਿਆਂ ‘ਚ ਜ਼ੋਰ ਫੜ ਰਹੀ ਹੈ।