1100 ਏਕੜ ਰਕਬੇ ਵਿੱਚ ਫੈਲੇ ਦੀਨਬੰਧੂ ਛੋਟੂ ਰਾਮ ਥਰਮਲ ਪਾਵਰ ਪਲਾਂਟ (ਡੀਸੀਆਰਟੀਪੀਪੀ) ਦੇ ਨਾਲ ਲੱਗਦੇ ਕਿਯਾਮਪੁਰਾ ਪੰਚਾਇਤ, ਜਿਸ ਵਿੱਚੋਂ ਰਤਨਪੁਰਾ ਇੱਕ ਹਿੱਸਾ ਹੈ, ਵਿੱਚ ਲਗਭਗ 300 ਘਰਾਂ ਦੇ ਵਸਨੀਕ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ।

ਪਲਾਂਟ ਵਿੱਚ, ਦੋ 300MW ਯੂਨਿਟ ਹਨ, ਜੋ ਕਿ 2008-09 ਦੌਰਾਨ ਚਾਲੂ ਕੀਤੇ ਗਏ ਸਨ। ਹਾਲਾਂਕਿ ਜਿਸ ਚੀਜ਼ ਨੇ ਨਵੀਂ ਚਿੰਤਾ ਪੈਦਾ ਕੀਤੀ ਹੈ ਉਹ ਹੈ ਇੱਕ ਨਵੀਂ ਐਕਸਟੈਂਸ਼ਨ ਯੂਨਿਟ ਅਤੇ ਭਵਿੱਖ ਵਿੱਚ ਹੋਰ ਪ੍ਰਦੂਸ਼ਣ ਦਾ ਖਦਸ਼ਾ। ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਨਰਿੰਦਰ ਮੋਦੀ ਨੇ ਪਿਛਲੇ ਸਾਲ ਅਪ੍ਰੈਲ ਵਿੱਚ ਦੋ ਮੌਜੂਦਾ ਯੂਨਿਟਾਂ ਦੇ ਵਿਸਤਾਰ ਵਜੋਂ, ਇਸ 800 ਮੈਗਾਵਾਟ ਦੀ ਸਮਰੱਥਾ ਵਾਲੇ ਵਾਧੂ ਉੱਚ-ਕੁਸ਼ਲਤਾ ਵਾਲੇ ਅਤਿ-ਸੁਪਰਕ੍ਰਿਟੀਕਲ ਥਰਮਲ ਯੂਨਿਟ ਦਾ ਨੀਂਹ ਪੱਥਰ ਰੱਖਿਆ ਸੀ।

‘ਐਲਰਜੀ, ਫੇਫੜਿਆਂ ਅਤੇ ਦਿਲ ਦੀਆਂ ਸਮੱਸਿਆਵਾਂ ਤੋਂ ਪੀੜਤ’

ਪਿੰਡ ਵਾਸੀ ਚਿਮਨੀ ਅਤੇ ਪਲਾਂਟ ਤੋਂ ਉੱਡਦੀ ਸੁਆਹ ਕਾਰਨ ਲਗਾਤਾਰ ਹੋ ਰਹੇ ਪ੍ਰਦੂਸ਼ਣ ਨੂੰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਨੂੰ ਤਰਸਯੋਗ ਬਣਾਉਣ ਲਈ ਜ਼ਿੰਮੇਵਾਰ ਠਹਿਰਾਉਂਦੇ ਹਨ। ਇੱਕ ਵਸਨੀਕ ਸਤੀਸ਼ ਰਾਣਾ ਨੇ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਪਿੰਡ ਵਾਸੀ ਇੰਨੇ ਪਰੇਸ਼ਾਨ ਹਨ ਕਿ ਉਹ ਹੁਣ ਪੂਰੇ ਪਿੰਡ ਨੂੰ ਪਲਾਂਟ ਤੋਂ ਦੂਰ ਕਿਸੇ ਹੋਰ ਥਾਂ ‘ਤੇ ਤਬਦੀਲ ਕਰਨ ਦੀ ਮੰਗ ‘ਤੇ ਅੜੇ ਹੋਏ ਹਨ।

ਸਰਪੰਚ ਰਾਜ ਕੁਮਾਰ ਨੇ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਘਰ ਦਾ ਹਰ ਕਮਰਾ ਸੁਆਹ ਨਾਲ ਢੱਕਿਆ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਪਿੰਡ ਵਿੱਚ ਸਿਹਤ ਸਬੰਧੀ ਸਮੱਸਿਆਵਾਂ ਆਮ ਹਨ। “ਲੋਕ ਐਲਰਜੀ, ਫੇਫੜਿਆਂ ਅਤੇ ਦਿਲ ਦੀਆਂ ਸਮੱਸਿਆਵਾਂ ਤੋਂ ਪੀੜਤ ਹਨ। ਅੱਖਾਂ ਵਿੱਚ ਜਲਨ ਹੁੰਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਸਰੀਰ ‘ਤੇ ਲਾਲ ਧੱਫੜ ਲਗਾਤਾਰ ਦਿਖਾਈ ਦਿੰਦੇ ਹਨ। ਅਸੀਂ ਆਪਣੇ ਕੱਪੜੇ ਨਹੀਂ ਲਟਕਾ ਸਕਦੇ ਅਤੇ ਨਾ ਹੀ ਭੋਜਨ ਨੂੰ ਖੁੱਲ੍ਹੇ ਵਿੱਚ ਰੱਖ ਸਕਦੇ ਹਾਂ। ਸਮੱਸਿਆ ਸਿਰਫ ਵਧ ਰਹੀ ਹੈ ਅਤੇ ਇਸ ਨਵੇਂ ਪਲਾਂਟ ਨਾਲ ਪ੍ਰਦੂਸ਼ਣ ਹੋਰ ਵਧੇਗਾ। ਰਾਤ ਨੂੰ ਕੋਇਲੇ ਦੀ ਕੁਚਲਣ ਨਾਲ ਪੂਰੇ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਜ਼ਿਆਦਾ ਸੁਆਹ ਨਿਕਲਦੀ ਹੈ,” ਉਸ ਨੇ ਕਿਹਾ।

ਕੁਮਾਰ ਨੇ ਅੱਗੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਦੂਜੇ ਪਿੰਡਾਂ ਦੇ ਰਿਸ਼ਤੇਦਾਰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਮਿਲਣ ਤੋਂ ਪਰਹੇਜ਼ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਅਤੇ, ਅਸਲ ਵਿੱਚ, ਨੌਜਵਾਨਾਂ ਨੂੰ ਦੁਲਹਨ ਨਹੀਂ ਮਿਲਦੇ। “ਅਸੀਂ ਆਪਣੀ ਜ਼ਮੀਨ ਵੇਚ ਕੇ ਕਿਸੇ ਹੋਰ ਪਿੰਡ ਵਿੱਚ ਸ਼ਿਫਟ ਨਹੀਂ ਹੋ ਸਕਦੇ, ਕਿਉਂਕਿ ਕੋਈ ਵੀ ਇੱਥੇ ਜ਼ਮੀਨ ਖਰੀਦਣ ਲਈ ਤਿਆਰ ਨਹੀਂ ਹੈ। ਜ਼ਮੀਨਾਂ ਦੀਆਂ ਕੀਮਤਾਂ ਵਿੱਚ ਕਾਫ਼ੀ ਗਿਰਾਵਟ ਆਈ ਹੈ। ਪੁਨਰਵਾਸ ਹੀ ਇੱਕੋ ਇੱਕ ਵਿਕਲਪ ਹੈ। ਅਸੀਂ ਪਲਾਂਟ ਦੇ ਵਿਸਤਾਰ ਦੇ ਵਿਰੁੱਧ ਨਹੀਂ ਹਾਂ – ਇਹ ਹੋਰ ਰੁਜ਼ਗਾਰ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕਰੇਗਾ – ਪਰ ਸਾਨੂੰ ਸ਼ਿਫਟ ਕਰਨ ਦੀ ਲੋੜ ਹੈ,” ਉਸਨੇ ਅੱਗੇ ਕਿਹਾ।

ਪਿੰਡ ਦੇ ਸਾਬਕਾ ਸਰਪੰਚ ਜਤਿੰਦਰ ਰਾਣਾ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਮਸਲਾ ਸਿਰਫ਼ ਇਨਸਾਨਾਂ ਦਾ ਨਹੀਂ ਹੈ; ਪਸ਼ੂ ਵੀ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਹਨ। “ਸੁਆਹ ਚਾਰੇ ਵਿੱਚ ਵੀ ਰਲ ਜਾਂਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਜਾਨਵਰਾਂ ਦੁਆਰਾ ਖਾਧੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਸਾਨੂੰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਨਿਯਮਤ ਤੌਰ ‘ਤੇ ਡਾਕਟਰਾਂ ਕੋਲ ਲੈ ਕੇ ਜਾਣਾ ਪੈਂਦਾ ਹੈ। ਸਾਡੀਆਂ ਗਾਵਾਂ ਨੂੰ ਗਰਭ ਅਵਸਥਾ ਦੀਆਂ ਸਮੱਸਿਆਵਾਂ ਦਾ ਵੀ ਸਾਹਮਣਾ ਕਰਨਾ ਪੈ ਰਿਹਾ ਹੈ,” ਉਸਨੇ ਕਿਹਾ।

ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ‘ਚ ਉਠਾਇਆ ਮੁੱਦਾ

ਪਿਛਲੇ ਸਾਲ, ਸਮੁੱਚੀ ਪੰਚਾਇਤ, ਕਈ ਪਿੰਡ ਵਾਸੀਆਂ ਦੇ ਨਾਲ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋ ਕੇ, ਜ਼ਿਲ੍ਹਾ ਪ੍ਰਸ਼ਾਸਨ ਨੂੰ ਮਿਲ ਕੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਤਬਦੀਲ ਕਰਨ ਦੀ ਮੰਗ ਕੀਤੀ ਸੀ। ਬਾਅਦ ‘ਚ ਮਾਮਲਾ ਯਮੁਨਾਨਗਰ ਦੇ ਭਾਜਪਾ ਵਿਧਾਇਕ ਘਨਸ਼ਿਆਮ ਦਾਸ ਅਰੋੜਾ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚ ਗਿਆ।

ਅਰੋੜਾ ਨੇ ਹਰਿਆਣਾ ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ਦੇ ਹਾਲ ਹੀ ਵਿੱਚ ਸਮਾਪਤ ਹੋਏ ਬਜਟ ਸੈਸ਼ਨ ਦੌਰਾਨ ਇਹ ਮੁੱਦਾ ਉਠਾਇਆ। ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ਵਿੱਚ 7 ​​ਮਾਰਚ ਨੂੰ ਪੁੱਛੇ ਗਏ ਇੱਕ ਸਵਾਲ ਦੌਰਾਨ ਵਿਧਾਇਕ ਨੇ ਸਰਕਾਰ ਨੂੰ ਫਲਾਈ ਐਸ਼ ਤੋਂ ਹੋਣ ਵਾਲੇ ਪ੍ਰਦੂਸ਼ਣ ਬਾਰੇ ਪੁੱਛਿਆ ਅਤੇ ਕੀ ਪਿੰਡ ਨੂੰ ਤਬਦੀਲ ਕਰਨ ਦੀ ਕੋਈ ਤਜਵੀਜ਼ ਹੈ। ਜਵਾਬ ਵਿੱਚ, ਸਰਕਾਰ ਨੇ ਦੱਸਿਆ ਕਿ DCRTPP, ਯਮੁਨਾਨਗਰ ਵਿਖੇ ਸੁਆਹ ਦੀ ਸੰਭਾਲ ਪ੍ਰਣਾਲੀ ਸਹੀ ਢੰਗ ਨਾਲ ਕੰਮ ਕਰ ਰਹੀ ਸੀ, ਅਤੇ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਅਜਿਹਾ ਕੋਈ ਪ੍ਰਸਤਾਵ ਨਹੀਂ ਸੀ।

ਐਚਟੀ ਨਾਲ ਗੱਲ ਕਰਦਿਆਂ ਅਰੋੜਾ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਪਿੰਡ ਵਾਸੀਆਂ ਨੇ ਵੀ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਮਿਲ ਕੇ ਦਾਅਵਾ ਕੀਤਾ ਕਿ ਚਿਮਨੀਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਨਿਕਲਣ ਵਾਲੀ ਸੁਆਹ ਪ੍ਰਦੂਸ਼ਣ ਦਾ ਕਾਰਨ ਬਣਦੀ ਹੈ, ਜਦਕਿ ਸਬੰਧਤ ਅਧਿਕਾਰੀਆਂ ਨੇ ਸਪੱਸ਼ਟ ਕੀਤਾ ਹੈ ਕਿ ਚਿਮਨੀਆਂ ਬਹੁਤ ਉੱਚੀਆਂ ਹਨ ਅਤੇ ਅਜਿਹੀ ਕੋਈ ਸਮੱਸਿਆ ਨਹੀਂ ਹੈ। “ਇਥੋਂ ਤੱਕ ਕਿ ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਰਿਪੋਰਟ ਵੀ ਪੇਸ਼ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਇਹ ਦਰਸਾਇਆ ਗਿਆ ਸੀ ਕਿ ਕੋਈ ਮਾੜਾ ਪ੍ਰਭਾਵ ਨਹੀਂ ਹੋਇਆ ਹੈ, ਪਰ ਪਿੰਡ ਵਾਸੀ ਤਬਦੀਲ ਕਰਨ ‘ਤੇ ਅੜੇ ਹੋਏ ਹਨ। ਮੈਂ ਇੱਕ ਪੈਨਲ ਬਣਾਉਣ ਦਾ ਸੁਝਾਅ ਦਿੱਤਾ ਹੈ ਜੋ ਪਿੰਡ ਵਾਸੀਆਂ ਨੂੰ ਮਿਲਣਗੇ ਅਤੇ ਕੋਈ ਰਸਤਾ ਲੱਭੇਗਾ,” ਉਸਨੇ ਕਿਹਾ।

ਹਰਿਆਣਾ ਦੇ ਵਿਕਾਸ ਅਤੇ ਪੰਚਾਇਤ ਮੰਤਰੀ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਲਾਲ ਪੰਵਾਰ ਨੇ ਵੀ ਸਦਨ ਨੂੰ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਪਲਾਂਟ ਤੋਂ ਪੈਦਾ ਹੋਣ ਵਾਲੀ ਸੁਆਹ ਦੇ ਪ੍ਰਬੰਧਨ ਅਤੇ ਹੋਰ ਸਬੰਧਤ ਤਕਨੀਕੀ ਪਹਿਲੂਆਂ ਦਾ ਅਧਿਐਨ ਕਰਨ ਲਈ ਤਕਨੀਕੀ ਇੰਜੀਨੀਅਰਾਂ ਦੀ ਇਕ ਕਮੇਟੀ ਦਾ ਗਠਨ ਕੀਤਾ ਜਾਵੇਗਾ।

ਆਪਣੀ ਵੈੱਬਸਾਈਟ ‘ਤੇ, ਹਰਿਆਣਾ ਪਾਵਰ ਜਨਰੇਸ਼ਨ ਕਾਰਪੋਰੇਸ਼ਨ ਲਿਮਿਟੇਡ (HPGCL), ਜੋ ਕਿ ਰਾਜ ਦੇ ਆਪਣੇ ਬਿਜਲੀ ਉਤਪਾਦਨ ਪ੍ਰੋਜੈਕਟਾਂ ਦਾ ਸੰਚਾਲਨ ਕਰਦੀ ਹੈ, ਨੇ ਕਿਹਾ ਹੈ ਕਿ ਪਾਵਰ ਪਲਾਂਟ “ਜ਼ੀਰੋ ਫਲੂਐਂਟ ਡਿਸਚਾਰਜ” ਲਈ ਤਿਆਰ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ ਅਤੇ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਨਾਲ ਲੱਗਦੇ ਅਤੇ ਨੇੜਲੇ ਪਿੰਡਾਂ ‘ਤੇ ਬਹੁਤ ਘੱਟ ਵਾਤਾਵਰਣ ਪ੍ਰਭਾਵ ਪਾਉਂਦਾ ਹੈ।

“ਵਾਤਾਵਰਣ ‘ਤੇ ਫਲਾਈ ਐਸ਼ ਦੇ ਪ੍ਰਭਾਵ ਨੂੰ ਘੱਟ ਕਰਨ ਲਈ, ਸੁੱਕੀ ਫਲਾਈ ਐਸ਼ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਨੂੰ ਉਤਸ਼ਾਹਿਤ ਕਰਨ ਲਈ ਸਮਰਪਿਤ ਯਤਨ ਕੀਤੇ ਜਾ ਰਹੇ ਹਨ ਅਤੇ ਸੀਮਿੰਟ/ਇੱਟ ਨਿਰਮਾਤਾਵਾਂ ਨੂੰ ਵੱਧ ਤੋਂ ਵੱਧ ਸੁੱਕੀ ਸੁਆਹ ਚੁੱਕਣ ਲਈ ਉਤਸ਼ਾਹਿਤ ਕੀਤਾ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ,” ਇਸ ਵਿੱਚ ਕਿਹਾ ਗਿਆ ਹੈ।

ਬਾਕਸ:

ਪਾਣੀਪਤ ਪਾਵਰ ਪਲਾਂਟ ਦੇ ਪ੍ਰਦੂਸ਼ਣ ਤੋਂ ਪੀੜਤ ਪਿੰਡ ਵਾਸੀਆਂ ਨੂੰ ਪਲਾਟ

ਹਰਿਆਣਾ ਦੇ ਵਿਕਾਸ ਅਤੇ ਪੰਚਾਇਤ ਮੰਤਰੀ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਲਾਲ ਪੰਵਾਰ ਨੇ 7 ਮਾਰਚ ਨੂੰ ਪਾਣੀਪਤ ਥਰਮਲ ਪਾਵਰ ਸਟੇਸ਼ਨ (ਪੀਟੀਪੀਐਸ, ਪਾਣੀਪਤ) ਦੇ ਨੇੜੇ ਸਥਿਤ ਖੁਖਰਾਣਾ ਪਿੰਡ ਦੇ 445 ਪਰਿਵਾਰਾਂ ਨੂੰ ਅਲਾਟਮੈਂਟ ਪੱਤਰ ਸੌਂਪੇ।

ਇਲਾਕੇ ਵਿੱਚ ਡਿੱਗੀ ਸੁਆਹ ਕਾਰਨ ਪੈਦਾ ਹੁੰਦੇ ਪ੍ਰਦੂਸ਼ਣ ਕਾਰਨ ਪਿੰਡ ਵਾਸੀ ਕਈ ਸਾਲਾਂ ਤੋਂ ਇਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਤਬਦੀਲ ਕਰਨ ਦੀ ਮੰਗ ਕਰ ਰਹੇ ਹਨ।

ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ਨੂੰ ਜਾਣਕਾਰੀ ਦਿੰਦੇ ਹੋਏ ਮੰਤਰੀ ਨੇ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਵਿਵਾਦਿਤ ਪਿੰਡ ਪਾਣੀਪਤ ਪਾਵਰ ਪਲਾਂਟ ਦੇ ਨੇੜੇ ਸ਼੍ਰੀ ਸੀਮਿੰਟ ਦੇ ਕੋਲ ਸਥਿਤ ਹੈ ਅਤੇ ਇਸ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਸੁਆਹ ਡਿੱਗਣ ਦਾ ਮਾਮਲਾ ਸਾਹਮਣੇ ਆਇਆ ਹੈ।