ਪੰਜਾਬ ਐਗਰੀਕਲਚਰਲ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ (ਪੀਏਯੂ) ਦੇ ਫਾਰਮ ਮਸ਼ੀਨਰੀ ਅਤੇ ਪਾਵਰ ਇੰਜਨੀਅਰਿੰਗ ਵਿਭਾਗ ਵੱਲੋਂ ਖੇਤੀਬਾੜੀ ਅਤੇ ਕਿਸਾਨ ਭਲਾਈ ਵਿਭਾਗ, ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਅਧਿਕਾਰੀਆਂ ਲਈ ‘ਸਾਉਣੀ ਦੀਆਂ ਫਸਲਾਂ ਲਈ ਮਸ਼ੀਨਰੀ’ ਵਿਸ਼ੇ ‘ਤੇ ਇੱਕ ਰੋਜ਼ਾ ਹੈਂਡ-ਆਨ ਸਿਖਲਾਈ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ ਦਾ ਆਯੋਜਨ ਕੀਤਾ ਗਿਆ।
ਖੇਤੀਬਾੜੀ ਅਫਸਰਾਂ, ਸਹਾਇਕ ਖੇਤੀਬਾੜੀ ਇੰਜੀਨੀਅਰਾਂ, ਖੇਤੀਬਾੜੀ ਵਿਕਾਸ ਅਫਸਰਾਂ ਅਤੇ ਫੀਲਡ ਸਟਾਫ਼ ਸਮੇਤ ਲਗਭਗ 30 ਪ੍ਰਤੀਭਾਗੀਆਂ ਨੇ ਇਸ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ ਵਿੱਚ ਹਿੱਸਾ ਲਿਆ ਜਿਸ ਦਾ ਉਦੇਸ਼ ਪਸਾਰ ਕਰਮਚਾਰੀਆਂ ਨੂੰ ਆਧੁਨਿਕ ਖੇਤੀਬਾੜੀ ਮਸ਼ੀਨਰੀ ਅਤੇ ਝੋਨੇ, ਕਪਾਹ ਅਤੇ ਹੋਰ ਸਾਉਣੀ ਦੀਆਂ ਫਸਲਾਂ ਨਾਲ ਸਬੰਧਤ ਉੱਭਰਦੀਆਂ ਤਕਨੀਕਾਂ ਨਾਲ ਜਾਣੂ ਕਰਵਾਉਣਾ ਸੀ।
ਇਹ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ ਖੇਤੀਬਾੜੀ ਇੰਜਨੀਅਰਿੰਗ ਐਂਡ ਟੈਕਨਾਲੋਜੀ ਕਾਲਜ ਦੇ ਡੀਨ ਮਨਜੀਤ ਸਿੰਘ ਦੀ ਅਗਵਾਈ ਹੇਠ ਅਤੇ ਮਹੇਸ਼ ਕੁਮਾਰ ਨਾਰੰਗ, ਪ੍ਰਿੰਸੀਪਲ ਪਸਾਰ ਵਿਗਿਆਨੀ ਅਤੇ ਫਾਰਮ ਮਸ਼ੀਨਰੀ ਅਤੇ ਪਾਵਰ ਇੰਜਨੀਅਰਿੰਗ ਵਿਭਾਗ ਦੇ ਮੁਖੀ ਦੁਆਰਾ ਤਾਲਮੇਲ ਕੀਤਾ ਗਿਆ।
ਰਾਜ ਵਿੱਚ ਟਿਕਾਊ ਖੇਤੀ ਨੂੰ ਉਤਸ਼ਾਹਿਤ ਕਰਨ ਦੇ ਉਦੇਸ਼ ਨਾਲ ਮਕੈਨੀਕਲ ਝੋਨੇ ਦੀ ਲੁਆਈ, ਵਿਗਿਆਨਕ ਨਰਸਰੀ ਪਾਲਣ, ਸ਼ੁੱਧਤਾ ਨਾਲ ਛਿੜਕਾਅ ਅਤੇ ਕੁਸ਼ਲ ਪਰਾਲੀ ਪ੍ਰਬੰਧਨ ਅਭਿਆਸਾਂ ਵਰਗੀਆਂ ਤਕਨੀਕਾਂ ‘ਤੇ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਜ਼ੋਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ।
ਤਕਨੀਕੀ ਸੈਸ਼ਨਾਂ ਦੌਰਾਨ, ਮਾਹਿਰਾਂ ਨੇ ਮੈਟ-ਕਿਸਮ ਦੀ ਝੋਨੇ ਦੀ ਨਰਸਰੀ ਲਈ ਟਰੈਕਟਰ-ਸੰਚਾਲਿਤ ਨਰਸਰੀ ਸੀਡਰ, ਰਿਮੋਟਲੀ ਓਪਰੇਟਿਡ ਪੈਡੀ ਟਰਾਂਸਪਲਾਂਟਰ, ਇਲੈਕਟ੍ਰੋਸਟੈਟਿਕ ਸਪਰੇਅ ਅਤੇ ਡਰੋਨ-ਅਧਾਰਿਤ ਛਿੜਕਾਅ ਪ੍ਰਣਾਲੀਆਂ ਬਾਰੇ ਭਾਸ਼ਣ ਦਿੱਤੇ। ਭਾਗੀਦਾਰਾਂ ਨੂੰ ਝੋਨੇ ਦੀ ਕਾਸ਼ਤ ਵਿੱਚ ਵਿਗਿਆਨਕ ਖਾਦ ਪ੍ਰਬੰਧਨ ਅਭਿਆਸਾਂ ਪ੍ਰਤੀ ਵੀ ਜਾਗਰੂਕ ਕੀਤਾ ਗਿਆ।
ਇਸ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ ਵਿੱਚ ਆਟੋ-ਸਟੀਅਰਿੰਗ ਸਿਸਟਮ, ਉੱਚ-ਕਲੀਅਰੈਂਸ ਸਪਰੇਅਰ, ਮਕੈਨੀਕਲ ਪੈਡੀ ਟਰਾਂਸਪਲਾਂਟਰ, ਨਰਸਰੀ ਬੀਜਣ ਵਾਲੀਆਂ ਮਸ਼ੀਨਾਂ ਅਤੇ ਡਰੋਨ ਸਪਰੇਅ ਤਕਨਾਲੋਜੀ ਸਮੇਤ ਉੱਨਤ ਖੇਤੀ ਉਪਕਰਣਾਂ ਦੇ ਵਿਹਾਰਕ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ ਸ਼ਾਮਲ ਸਨ।
ਏ.ਕੇ.ਦੀਕਸ਼ਿਤ, ਸ਼ਿਵ ਕੁਮਾਰ ਲੋਹਾਨ, ਅਪੂਰਵਾ ਪ੍ਰਕਾਸ਼, ਸੰਤੋਸ਼ ਕੁਮਾਰ ਅਤੇ ਬੂਟਾ ਸਿੰਘ ਢਿੱਲੋਂ ਸਮੇਤ ਮਾਹਿਰਾਂ ਵੱਲੋਂ ਸਿਖਲਾਈ ਸੈਸ਼ਨ ਅਤੇ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ ਕੀਤੇ ਗਏ।
ਕਿਸਾਨਾਂ ਨੂੰ ਖੁੰਬਾਂ ਦੀ ਖੇਤੀ, ਜੈਵਿਕ ਖੇਤੀ ਦੀ ਸਿਖਲਾਈ ਦਿੱਤੀ ਗਈ
ਪੰਜਾਬ ਐਗਰੀਕਲਚਰਲ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ (ਪੀਏਯੂ) ਦੇ ਡਾਇਰੈਕਟੋਰੇਟ ਆਫ਼ ਪਸਾਰ ਸਿੱਖਿਆ ਅਧੀਨ ਹੁਨਰ ਵਿਕਾਸ ਕੇਂਦਰ ਨੇ ਮਾਈਕਰੋਬਾਇਓਲੋਜੀ ਵਿਭਾਗ ਦੇ ਸਹਿਯੋਗ ਨਾਲ ਪੰਜਾਬ ਭਰ ਦੇ ਕਿਸਾਨਾਂ ਅਤੇ ਕਿਸਾਨ ਔਰਤਾਂ ਲਈ ਖੁੰਬਾਂ ਦੀ ਕਾਸ਼ਤ ਬਾਰੇ ਪੰਜ ਦਿਨਾਂ ਸਿਖਲਾਈ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ ਦੇ ਦੂਜੇ ਬੈਚ ਦਾ ਆਯੋਜਨ ਕੀਤਾ।
ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ ਦੇ ਨਾਲ-ਨਾਲ, ਨੌਂ ਵਿਸਤਾਰ ਵਿਗਿਆਨੀਆਂ ਨੇ ਟਿਕਾਊ ਅਤੇ ਰਸਾਇਣ-ਮੁਕਤ ਖੇਤੀ ਅਭਿਆਸਾਂ ਨੂੰ ਉਤਸ਼ਾਹਿਤ ਕਰਨ ਦੇ ਉਦੇਸ਼ ਨਾਲ ਜੈਵਿਕ ਖੇਤੀ ਤਕਨੀਕਾਂ ਦੀ ਵਿਹਾਰਕ ਸਿਖਲਾਈ ਵੀ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀ।
ਪਸਾਰ ਸਿੱਖਿਆ ਦੇ ਨਿਰਦੇਸ਼ਕ ਮੱਖਣ ਸਿੰਘ ਭੁੱਲਰ ਦੀ ਅਗਵਾਈ ਹੇਠ ਆਯੋਜਿਤ ਇਸ ਪਹਿਲਕਦਮੀ ਦਾ ਉਦੇਸ਼ ਕਿਸਾਨਾਂ ਨੂੰ ਵਾਧੂ ਆਮਦਨੀ ਪੈਦਾ ਕਰਨ ਲਈ ਸਹਾਇਕ ਕਿੱਤਿਆਂ ਅਤੇ ਉੱਦਮ ਅਧਾਰਤ ਖੇਤੀ ਗਤੀਵਿਧੀਆਂ ਨੂੰ ਅਪਣਾਉਣ ਲਈ ਉਤਸ਼ਾਹਿਤ ਕਰਨਾ ਹੈ।
ਖੁੰਬਾਂ ਦੀ ਕਾਸ਼ਤ ਦੇ ਕੋਰਸ ਵਿੱਚ ਲਗਭਗ 55 ਸਿਖਿਆਰਥੀਆਂ ਨੇ ਭਾਗ ਲਿਆ, ਜਿੱਥੇ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਦੇ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਵਿਭਾਗਾਂ ਦੇ ਮਾਹਿਰਾਂ ਨੇ ਖੁੰਬਾਂ ਦੀ ਵਿਗਿਆਨਕ ਖੇਤੀ ਵਿਧੀਆਂ, ਪ੍ਰੋਸੈਸਿੰਗ, ਪੈਕਿੰਗ ਅਤੇ ਮਾਰਕੀਟਿੰਗ ਬਾਰੇ ਭਾਸ਼ਣ ਦਿੱਤੇ।
ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ ਬਾਰੇ ਵੇਰਵੇ ਦਿੰਦਿਆਂ ਰੁਪਿੰਦਰ ਕੌਰ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਖੁੰਬਾਂ ਦੀ ਕਾਸ਼ਤ ਅਤੇ ਜੈਵਿਕ ਖੇਤੀ ਸਵੈ-ਰੁਜ਼ਗਾਰ ਅਤੇ ਪੇਂਡੂ ਉੱਦਮ ਲਈ ਵਿਹਾਰਕ ਖੇਤਰਾਂ ਵਜੋਂ ਉੱਭਰ ਰਹੇ ਹਨ। ਉਸਨੇ ਭਾਗੀਦਾਰਾਂ ਨੂੰ ਆਪਣੀ ਆਮਦਨ ਵਿੱਚ ਵਾਧਾ ਕਰਨ ਲਈ ਮਸ਼ਰੂਮ ਪਾਊਡਰ ਅਤੇ ਅਚਾਰ ਵਰਗੇ ਉਤਪਾਦਾਂ ਰਾਹੀਂ ਮੁੱਲ ਜੋੜਨ ‘ਤੇ ਧਿਆਨ ਦੇਣ ਲਈ ਉਤਸ਼ਾਹਿਤ ਕੀਤਾ।
ਕੋਰਸ ਕੋਆਰਡੀਨੇਟਰ ਕੁਲਵੀਰ ਕੌਰ ਨੇ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਪੇਂਡੂ ਅਤੇ ਸ਼ਹਿਰੀ ਕਿਸਾਨਾਂ ਵਿੱਚ ਕਿੱਤੇ ਨੂੰ ਉਤਸ਼ਾਹਿਤ ਕਰਨ ਲਈ ਹਰ ਸਾਲ ਦੋ ਵਾਰ ਖੁੰਬਾਂ ਦੀ ਕਾਸ਼ਤ ਸਿਖਲਾਈ ਦਾ ਆਯੋਜਨ ਕਰਦੀ ਹੈ। ਉਸਨੇ ਅੱਗੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਮਿਲਾਵਟੀ ਭੋਜਨ ਉਤਪਾਦਾਂ ਬਾਰੇ ਵੱਧ ਰਹੀ ਜਾਗਰੂਕਤਾ ਨੇ ਜੈਵਿਕ ਖੇਤੀ ਦੇ ਅਭਿਆਸਾਂ ਵਿੱਚ ਵੱਧ ਰਹੀ ਦਿਲਚਸਪੀ ਦਾ ਕਾਰਨ ਬਣਾਇਆ ਹੈ।
ਭਾਗੀਦਾਰਾਂ ਨੂੰ ਖੁੰਬਾਂ ਦੇ ਅਚਾਰ ਦੀ ਤਿਆਰੀ ਅਤੇ ਟਿਕਾਊ ਖੇਤੀ ਤਕਨੀਕਾਂ ਬਾਰੇ ਪ੍ਰੈਕਟੀਕਲ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ ਵੀ ਕੀਤਾ ਗਿਆ।
