ਵਿਦੇਸ਼ੀ ਨਿਵੇਸ਼ ਨੂੰ ਜ਼ਮੀਨ ਤੋਂ ਬਾਹਰ ਕਰਨਾ ਕਿਸੇ ਵੀ ਰਾਜ ਲਈ ਵੱਡੀ ਚੁਣੌਤੀ ਹੈ। ਕਈ ਵਾਰ ਨਿਵੇਸ਼ ਲਈ ਸਮਝੌਤਾ ਪੱਤਰ (ਐਮਓਯੂ) ‘ਤੇ ਦਸਤਖਤ ਕੀਤੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ, ਪਰ ਪ੍ਰੋਜੈਕਟ ਅੱਗੇ ਨਹੀਂ ਵਧਦੇ। ਪੰਜਾਬ ਵਿੱਚ ਜਾਪਾਨੀ ਕੰਪਨੀ ਆਈਚੀ ਸਟੀਲ ਅਤੇ ਵਰਧਮਾਨ ਸਪੈਸ਼ਲ ਸਟੀਲਜ਼ ਦਾ ਸਾਂਝਾ ਪ੍ਰਾਜੈਕਟ ਇਸ ਸਬੰਧ ਵਿੱਚ ਅਹਿਮ ਹੈ। ਲਗਭਗ 500 ਕਰੋੜ ਰੁਪਏ ਦੇ ਸੰਭਾਵੀ ਨਿਵੇਸ਼ ‘ਤੇ ਦਸੰਬਰ 2025 ਵਿੱਚ ਜਾਪਾਨ ਦੇ ਦੌਰੇ ਦੌਰਾਨ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਈ ਗੱਲਬਾਤ ਕੁਝ ਮਹੀਨਿਆਂ ਵਿੱਚ 1,116 ਕਰੋੜ ਰੁਪਏ ਦੇ ਉਦਯੋਗਿਕ ਪ੍ਰੋਜੈਕਟ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚ ਗਈ। ਇਸ ਪਲਾਂਟ ਦਾ ਨੀਂਹ ਪੱਥਰ 27 ਜੁਲਾਈ 2026 ਨੂੰ ਲੁਧਿਆਣਾ ਵਿੱਚ ਰੱਖਿਆ ਗਿਆ ਸੀ।ਹੁਣ ਇਹ ਪ੍ਰੋਜੈਕਟ ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਨਿਰਮਾਣ ਖੇਤਰ ਨੂੰ ਇੱਕ ਨਵੀਂ ਦਿਸ਼ਾ ਦੇਣ ਦੀਆਂ ਉਮੀਦਾਂ ਜਗਾ ਰਿਹਾ ਹੈ।

ਜਪਾਨ ਦਾ ਦੌਰਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤਾ, ਲੁਧਿਆਣੇ ਵਿੱਚ ਜ਼ਮੀਨ ਮਿਲੀ

ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਮੁੱਖ ਮੰਤਰੀ ਭਗਵੰਤ ਸਿੰਘ ਮਾਨ ਨੇ ਦਸੰਬਰ 2025 ਵਿੱਚ ਜਾਪਾਨ ਦੇ ਨਾਗੋਆ ਸ਼ਹਿਰ ਵਿੱਚ ਆਈਚੀ ਸਟੀਲ ਦੀ ਲੀਡਰਸ਼ਿਪ ਨਾਲ ਮੁਲਾਕਾਤ ਕੀਤੀ ਸੀ।ਇਸ ਦੌਰਾਨ ਵਰਧਮਾਨ ਸਪੈਸ਼ਲ ਸਟੀਲਜ਼ ਅਤੇ ਆਈਚੀ ਸਟੀਲ ਨੇ ਪੰਜਾਬ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਨਵੀਂ ਉਦਯੋਗਿਕ ਇਕਾਈ ਸਥਾਪਤ ਕਰਨ ਦੀ ਸੰਭਾਵਨਾ ਬਾਰੇ ਸਮਝੌਤਾ ਕੀਤਾ ਸੀ। ਉਸ ਸਮੇਂ ਲਗਭਗ 500 ਕਰੋੜ ਰੁਪਏ ਦੇ ਨਿਵੇਸ਼ ਦੀ ਉਮੀਦ ਸੀ। ਤੁਹਾਨੂੰ ਦੱਸ ਦੇਈਏ ਕਿ ਆਈਚੀ ਸਟੀਲ ਜਾਪਾਨ ਦੀ ਇੱਕ ਨਾਮੀ ਕੰਪਨੀ ਹੈ ਅਤੇ ਟੋਇਟਾ ਗਰੁੱਪ ਦੀ ਸਪਲਾਈ ਚੇਨ ਵਿੱਚ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾਉਂਦੀ ਹੈ। ਇਸ ਦੇ ਨਾਲ ਹੀ ਵਰਧਮਾਨ ਸਪੈਸ਼ਲ ਸਟੀਲਜ਼ ਲਗਭਗ ਚਾਰ ਦਹਾਕਿਆਂ ਤੋਂ ਪੰਜਾਬ ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕਰ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਦੋਵਾਂ ਕੰਪਨੀਆਂ ਦਰਮਿਆਨ ਸਾਂਝੇਦਾਰੀ ਨਾਲ ਸੂਬੇ ਵਿੱਚ ਆਟੋਮੋਬਾਈਲ ਉਦਯੋਗ ਲਈ ਉੱਨਤ ਪੁਰਜ਼ਿਆਂ ਦੇ ਨਿਰਮਾਣ ਦੀ ਸਮਰੱਥਾ ਵਿੱਚ ਵਾਧਾ ਹੋਣ ਦੀ ਉਮੀਦ ਹੈ।

ਨਿਵੇਸ਼ 500 ਕਰੋੜ ਰੁਪਏ ਤੋਂ ਵਧ ਕੇ 1,116 ਕਰੋੜ ਰੁਪਏ ਕਿਵੇਂ ਹੋਇਆ?

ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਸਮਝੌਤੇ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਸਤਾਵਿਤ ਨਿਵੇਸ਼ ਲਗਭਗ 500 ਕਰੋੜ ਰੁਪਏ ਸੀ, ਪਰ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰੋਜੈਕਟ ਦਾ ਆਕਾਰ ਵਧ ਕੇ 1,116 ਕਰੋੜ ਰੁਪਏ ਹੋ ਗਿਆ। ਇਸ ਨੂੰ ਦੋ ਪੜਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਵਿਕਸਤ ਕਰਨ ਦੀ ਯੋਜਨਾ ਹੈ। ਮੁੱਖ ਮੰਤਰੀ ਭਗਵੰਤ ਮਾਨ ਅਨੁਸਾਰ ਕੰਪਨੀਆਂ ਨੇ ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਉਦਯੋਗਿਕ ਮਾਹੌਲ ਨੂੰ ਦੇਖ ਕੇ ਅਤੇ ਸਮਝ ਕੇ ਨਿਵੇਸ਼ ਵਧਾਉਣ ਦਾ ਫੈਸਲਾ ਕੀਤਾ ਹੈ। 27 ਜੁਲਾਈ, 2026 ਨੂੰ ਪਲਾਂਟ ਦੇ ਨੀਂਹ ਪੱਥਰ ਸਮਾਗਮ ਦੌਰਾਨ, ਸੀਐਮ ਭਗਵੰਤ ਮਾਨ ਨੇ ਕਿਹਾ ਸੀ, “ਅੱਜ ਕੁਝ ਮਹੀਨਿਆਂ ਵਿੱਚ, ਉਹ ਸਮਝੌਤਾ ਇੱਕ ਅਸਲ ਪ੍ਰੋਜੈਕਟ ਵਿੱਚ ਬਦਲ ਗਿਆ ਹੈ। ਇਹ ਨੀਤੀ ਨੂੰ ਅਮਲ ਵਿੱਚ ਅਤੇ ਵਚਨਬੱਧਤਾ ਨੂੰ ਹਕੀਕਤ ਵਿੱਚ ਬਦਲਣ ਦਾ ਸਹੀ ਅਰਥ ਹੈ।”

ਪਲਾਂਟ ‘ਚ ਕੀ ਬਣੇਗਾ, ਕਿੰਨੇ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਮਿਲੇਗਾ ਰੁਜ਼ਗਾਰ?

ਲੁਧਿਆਣਾ ਵਿੱਚ ਬਣਨ ਵਾਲੀ ਇਸ ਯੂਨਿਟ ਵਿੱਚ ਆਧੁਨਿਕ ਜਾਪਾਨੀ ਫੋਰਜਿੰਗ ਤਕਨੀਕ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕਰਕੇ ਉੱਚ ਗੁਣਵੱਤਾ ਵਾਲੇ ਆਟੋਮੋਬਾਈਲ ਪੁਰਜ਼ਿਆਂ ਦਾ ਨਿਰਮਾਣ ਕੀਤਾ ਜਾਵੇਗਾ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਭਾਰਤ ਦੇ ਨਾਲ-ਨਾਲ ਯੂਰਪ, ਆਸੀਆਨ ਦੇਸ਼ਾਂ, ਅਫਰੀਕਾ ਅਤੇ ਮੈਕਸੀਕੋ ਵਰਗੇ ਬਾਜ਼ਾਰਾਂ ਨੂੰ ਸਪਲਾਈ ਕਰਨ ਦੀ ਯੋਜਨਾ ਹੈ। ਇੱਕ ਉਦਯੋਗ ਦੀ ਰਿਪੋਰਟ ਵਿੱਚ ਕਿਹਾ ਗਿਆ ਹੈ ਕਿ ਪ੍ਰੋਜੈਕਟ ਦੇ ਪਹਿਲੇ ਪੜਾਅ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਫੋਰਜਿੰਗ ਲਾਈਨ ਅਤੇ ਟੈਸਟਿੰਗ ਸਹੂਲਤ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋਵੇਗੀ। ਕਮਰਸ਼ੀਅਲ ਉਤਪਾਦਨ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰਨ ਦਾ ਟੀਚਾ ਮਾਰਚ 2028 ਤੋਂ ਦੱਸਿਆ ਗਿਆ ਹੈ।ਪੰਜਾਬ ਸਰਕਾਰ ਅਨੁਸਾਰ ਇਸ ਪ੍ਰੋਜੈਕਟ ਨਾਲ 500 ਤੋਂ ਵੱਧ ਨੌਜਵਾਨਾਂ ਨੂੰ ਸਿੱਧਾ ਰੁਜ਼ਗਾਰ ਮਿਲ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਭਵਿੱਖ ਵਿੱਚ ਵਿਸਥਾਰ ਦੀ ਸਥਿਤੀ ਵਿੱਚ ਲਗਭਗ 2,000 ਵਾਧੂ ਲੋਕਾਂ ਲਈ ਰੁਜ਼ਗਾਰ ਦੇ ਮੌਕੇ ਪੈਦਾ ਹੋਣ ਦੀ ਵੀ ਸੰਭਾਵਨਾ ਹੈ। ਇਹ ਅੰਕੜਾ ਸੰਭਾਵੀ ਵਿਸਥਾਰ ਨਾਲ ਸਬੰਧਤ ਹੈ, ਨਾ ਕਿ ਪੱਕੇ ਰੁਜ਼ਗਾਰ ਦੇ ਵਾਅਦੇ ਨਾਲ।

ਪੰਜਾਬ ਵਿੱਚ ਨਿਵੇਸ਼ ਨੂੰ ਆਕਰਸ਼ਿਤ ਕਰਨ ਲਈ ਕੀ ਰਣਨੀਤੀ ਹੈ?

ਮੁੱਖ ਮੰਤਰੀ ਅਨੁਸਾਰ ਇਨਵੈਸਟ ਪੰਜਾਬ ਨੂੰ ਸੂਬੇ ਵਿੱਚ ਨਿਵੇਸ਼ਕਾਂ ਲਈ ਸਿੰਗਲ ਸੰਪਰਕ ਪੁਆਇੰਟ ਬਣਾਇਆ ਗਿਆ ਹੈ। ਸਰਕਾਰ ਦਾ ਦਾਅਵਾ ਹੈ ਕਿ ਕਾਰੋਬਾਰ ਨਾਲ ਸਬੰਧਤ ਸੇਵਾਵਾਂ ਇੱਕ ਦਫ਼ਤਰ ਅਤੇ ਇੱਕ ਪੋਰਟਲ ਰਾਹੀਂ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕੀਤੀਆਂ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ ਅਤੇ 45 ਦਿਨਾਂ ਦੇ ਅੰਦਰ ਪ੍ਰਵਾਨਗੀਆਂ ‘ਤੇ ਫੈਸਲੇ ਲੈਣ ਦੀ ਵਿਵਸਥਾ ਹੈ। ਫਾਸਟ-ਟਰੈਕ ਪੰਜਾਬ ਰਾਹੀਂ 200 ਤੋਂ ਵੱਧ ਵਪਾਰਕ ਸੇਵਾਵਾਂ ਨੂੰ ਜੋੜਿਆ ਗਿਆ ਹੈ। ਮੁੱਖ ਮੰਤਰੀ ਭਗਵੰਤ ਮਾਨ ਨੇ ਟਾਟਾ ਸਟੀਲ ਦੇ 3,200 ਕਰੋੜ ਰੁਪਏ ਦੇ ਨਿਵੇਸ਼ ਅਤੇ ਸਨਾਤਨ ਟੈਕਸਟਾਈਲ, ਨੇਸਲੇ, ਸੀਐਲਏਏਐਸ, ਫਰੂਡੇਨਬਰਗ, ਕਾਰਗਿਲ, ਵਰਬੀਓ ਅਤੇ ਡੈਨੋਨ ਵਰਗੀਆਂ ਕੰਪਨੀਆਂ ਦੀ ਮੌਜੂਦਗੀ ਦਾ ਵੀ ਜ਼ਿਕਰ ਕੀਤਾ। ਹੁਣ ਇਸ ਪ੍ਰਾਜੈਕਟ ਦੀ ਅਸਲ ਪ੍ਰੀਖਿਆ ਸਮੇਂ ਸਿਰ ਉਸਾਰੀ ਮੁਕੰਮਲ ਕਰਨ, ਉਤਪਾਦਨ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰਨ ਅਤੇ ਰੁਜ਼ਗਾਰ ਦੇ ਮੌਕੇ ਪੈਦਾ ਕਰਨ ਦੀ ਹੋਵੇਗੀ।